niedziela, 19 sierpnia 2018

Logos w niebie



Psalm 119:98 (XXL Ps. 118).

Przekład dosłowny:
  • Eony JHWH Słowo Twoje postawione w niebiosach.
Inne przekłady oddają ten teks w ten sposób:
  • Słowo Twe, Panie, trwa na wieki, niezmienne jak niebiosa. BT
  • Panie, słowo twoje trwa na wieki, Niewzruszone jak niebiosa. BW
  • O Panie, niech Twoje słowo trwa na wieki, niech będzie niezmienne jak same niebiosa. BWP
  • O Panie! słowo twoje trwa na wieki na niebie. BG
  • Po czas niezmierzony, Jehowo, słowo twoje jest ustanowione w niebiosach. PNŚ

Zastanówmy się, które z powyższych tłumaczeń jest prawidłowe, a może warto je poprawić?
Zacznijmy od polskiego słowa eon. Skąd wiem, że jest prawidłowe?

W języku hebrajskim nie było słowa, które by znaczyło bez końca, na zawsze. W tym też przypadku jest słowo, które znaczy bardzo długo, w domyśle tak długo, że aż nie widać końca. W Septuagincie, która posługiwali się słudzy pomazańcowi, użyto słowa aion, stąd wiemy, że polskim odpowiednikiem jest eon, czyli najdłuższa jednostka miary w języku polskim.

W Septuagincie w miejsce hebrajskiego JHWH jest Pan. Świadkowie Jehowy w PNŚ wstawili błędne imię Jehowa. Naśladowcy pomazańcowi w pierwszym wieku posiadali w swoich tłumaczeniach Pan, więc moglibyśmy tak samo przetłumaczyć na Pan, ale użycie tetragramu daje nam większą precyzję w zrozumieniu tekstu.

Kolejny wyraz to Słowo. Piszę je dużą literą, ponieważ w Septuagincie pojawia się w tym miejscu Logos, a posłaniec Jan wyjaśnił we wstępie swojej ewangelii, że Logos to Pan nasz Jeszu. Kiedy więc chrześcijanie z pierwszego wieku czytali ten tekst, kojarzyli go z Chrystusem. Pisanie słowa małą literą sugeruje, że chodzi o wypowiedzi Boga i sprawia, że tekst jest trudny do zrozumienia, bo niby dlaczego słowo jako wypowiedź ma trwać w niebie, a nie na ziemi? Tymczasem jeśli mamy na myśli Słowo w sensie Syna Bożego to wypowiedź dalsza nabiera głębszego sensu.

Kolejny wyraz to zająć stanowisko lub stać prosto. Większość tłumaczy nie wiedząc, jak może wypowiedź Boga stać, przetłumaczyli na trwać, czyli nie upaść. Gdy jednak przyjmiemy, że chodzi o Syna Bożego (Logos), to stać znaczy ustanowić lub postawić w niebiosach.

Zakończenie „w niebiosach” można też oddać jako „pośród niebios”. Chodzi o to, że nie obok, nie nad i nie pod tylko wewnątrz niebios. Syn Boży jest ustanowiony pośród niebios jako Słowo reprezentujące wolę Boga Ojca. Jego pozycja jest nie do zachwiania po eony (czas niezmierzony), czyli na zawsze.

Po zbadaniu poprawności tłumaczenia często mam problem z tym, czy przetłumaczyć bardziej dosłownie:

[Na] eony JHWH Słowo Twoje postawiłeś w niebiosach.

...czy tak by ułatwić zrozumienie:

Po czas niezmierzony Panie ustanowiłeś Słowo pośród niebios.

Idąc za przykładem Targum Neofiti (Biblia Aramejska), można by dokonać przekładu interpretacyjnego (niektórzy nazywają go dynamicznym):

Po czas niezmierzony Panie ustanowiłeś swego Syna jako Mądrość pośród niebios.

Grecki logos znaczy także mądrość, wiedzę lub naukę stąd takie słowa jak Teo-logia, farmako-logia itp.

A co wy sądzicie o tych tłumaczeniach? Jakie Pismo Święte chcielibyście czytać bardziej dosłowne czy bardziej kontekstowe? Zostawcie swoją opinię w komentarzu. 

1 komentarz: